Index

aanmelden

Home


HET JOODSE GEZINSLEVEN
Door: Orli ben-Perach (Evers)-Weyel

HET JOODSE GEZINSLEVEN

 

 

Aflevering 25                          HET EERSTE JAAR

 

In de vorige aflevering zagen we dat de fundamenten voor een goed huwelijk in het eerste huwelijksjaar worden gelegd. Mocht men het doel van het eerste jaar nog niet bereikt hebben aan het einde ervan, dan gaat men natuurlijk verder in het tweede jaar, enz.

De Tora zelf leert ons het belang van het eerste jaar en gebiedt een chatan (bruidegom) als volgt: “Wanneer iemand pas getrouwd is, dan hoeft hij niet met het leger uit te rukken en hoeft hij voor geen enkele taak op te komen. Vrij zal hij zijn voor zijn gezin, een jaar lang. Laat hij de vrouw die hij getrouwd heeft gelukkig maken.” [Dewariem 24:5, vertaling J.Dasberg].

 

Waarom vrijgesteld?

 

We kunnen ons afvragen waarom de Tora een pasgetrouwde man vrij stelt van oorlog voeren en zelfs van het brengen van voedsel naar het front. Het belang van klal Jisrael, de gemeenschap, zou toch boven het prive-belang, het stabiliseren van het pasgestichtte gezin, moeten gaan?

Rav Friedlander (een rav van onze tijd) legt dit punt als volgt uit. Wanneer men in het eerste jaar veel energie en tijd in het gezin investeert dan zullen er als gevolg daarvan, kinderen voort komen die sterk van geest zijn en stevig in hun schoenen staan, o.m. wat betreft Tora beleving, en daardoor waardevol zullen zijn voor Am Jisrael. Uit zo’n gezin kunnen mensen voortkomen die zich met de educatie bezig houden, die rabijnen zijn of steunpilaren voor de gemeenschap op ander gebied zoals chesed (liefdadigheid) of het (para)medische terrein. Wanneer een arts bij zijn werk de Tora-waarden in acht neemt en handelt volgens de halacha dan vergroot hij daarmee G’ds naam in de wereld. Al deze mensen bevorderen de voortzetting van Am Jisraeel en vormen een bescherming tegen assimilatie. Daarom is de taak van een pasgetrouwde man niet minder belangrijk dan van een soldaat die het land in oorlog verdedigt. Het eerste huwelijksjaar is dus geen prive belang maar een algemeen belang van Am Jisraeel.

 

Wat is de bedoeling dat er gebeurt in het eerste jaar?

 

Rav Aharon Halevi gaat op deze vraag in in zijn werk “Sefer Hachinoech”. Hij schrijft vanuit het oogpunt van de man voor wie de mitswa geldt:

De chatan moet aan zijn kalla gewend raken en zij moet een vaste plaats in zijn hart verkrijgen.

De meeste mannen hebben een bepaalde voorstelling van een vrouw in hun hoofd voor ze trouwen. Hetzij hun moeder, zuster, schoonzuster, een vroegere vriendin. Zijn vrouw echter lijkt in de verste verte niet op een van hen. Het eerste jaar nu is om aan haar gewend te raken. Hij mag niet alleen op reis gaan voor een paar dagen. Hij moet zo veel mogelijk tijd met haar doorbrengen en zorgen dat zij het ook prettig vindt om in zijn gezelschap te zijn. ”Haar beeld en haar handelingen moeten dusdanig in zijn hart doordringen dat het niet in hem op zal komen om naar een andere vrouw te kijken of aan een andere vrouw te denken. Hierdoor zullen de kinderen die geboren worden een spirituele kracht krijgen die hen kan helpen om succes te hebben in het leven en de wereld zal dan een wereld zijn waarin het prettig leven is die naar G’ds tevredenheid zal zijn.” (Sefer hachinoeg, par. 582)

 

Een chatan moet zijn kalla een jaar lang verblijden. Hoe doet men dat?

 

Rav Nachoem Diamant, een hedendaagse rabbijn die zich veel bezig houdt met huwelijksconsul-tatie, stelde deze vraag gedurende vele jaren aan honderden mannen. Allen antwoordden zij dat ze niet wisten hoe ze hun kalla een jaar lang konden verblijden.

Tegelijkertijd stelde hij aan honderden vrouwen de vraag hoe hun echtgenoten hen zouden kunnen plezieren. Bijna allemaal antwoordden zij: “Dat hij met me spreekt.”

Hier is de sleutel tot het leggen van de fundamenten van het huwelijk. Vrouwen hebben de behoefte om contact te maken en hun gevoelens te delen met anderen. Dit doen vrouwen door te spreken. Nu geeft de Tora de chatan de opdracht om zijn kalla gelukkig te maken door een jaar lang met haar te spreken, heel veel te spreken. Aan het eind van het jaar is er hierdoor zo’n diepe emotionele band gelegd dat het grote huwelijksgebouw voor vele jaren stevig stand kan houden.

Onderwerpen die zoal ter sprake kunnen komen: Gerechten die de een en de ander wel of niet lust, de smaak omtrent kleding. Het jonge echtpaar kan samen gaan winkelen en zo elkaars smaak over allerlei zaken leren kennen. Ze kunnen spreken over hobbies en boeken. Ze kunnen elkaar vertellen over hun schoolperiode, jeugdvereniging, familiebijeenkomsten. Ze kunnen foto’s van vroeger bekijken.  Wat ook heel goed is, is om dagelijks samen te leren. Halachot of moesar of Tenach. Door samen te leren komt men ook over allerlei onderwerpen te spreken.

Zo kunnen honderden onderwerpen in een jaar vele malen ter sprake komen. Op deze manier leren ze van elkaar wat de ander prettig vindt en wat niet, en wat de gevoelige punten van de ander zijn. Ze leren elkaar zo door en door kennen dat ze echt het gevoel hebben één wezen te zijn en kunnen voldoen aan de mitswa “wehajoe lebasar echad” (en ze zullen lichamelijk één worden) [Beresjiet 2:24].