Index

 

De naam „Chanoeka”
door Rabbi Shimon Apisdorf

Opvoeding, wijding en begin. Dit zijn de 3 betekenissen van het woord „Chanoeka”. Wat willen zij zeggen?

Het Hebreeuwse woord „Chanoeka” heeft drie betekenissen:

opvoeding

wijding

begin

Toen de Maccabeeën de Tempelbevrijdden van de Grieken, ontdekten zij dat de heiligste plaats van het Jodendom bevuild en ontheiligd was. (Toen de Nazi-Duitsers synagogen in paardenstallen veranderden en Torarollen gebruikten als lampekappen, en toen de Arabieren Joodse grafstenen gebruikten om hun wegen mee te plaveien, waren zij niet de eerste die zich vergrepen aan voorwerpen van Joodse heiligheid.)

De Tempel had veel meer nodig dan alleen een grondige schoonmaakbeurt en reparaties: hij moest weer opnieuw worden ingewijd. Deze inwijding markeerde een nieuw begin voor de Tempel en het Joodse volk en is de oorsprong van de naam van deze feestdag.


BEGINSELEN VAN OPVOEDING

Het geheim van goed ouderschap is de nuances van de aard en natuurlijke aanleg van je kinderen te begrijpen en hen op te voeden overeenkomstig die aard en aanleg. Koning Salomo zei in Spreuken:

Voedt een kind op [chanoch] overeenkomstig zijn aard; wanneer hij opgroeit en ouder wordt, zal hij dat niet meer loslaten.

Hoewel geen twee kinderen hetzelfde zijn, moet toch aan ieder kind geleerd worden dat het slecht is om te stelen. Karakters en temperament kunnen verschillen, maar de noodzaak om vriendelijk te zijn, meelevend en zich moreel te gedragen is universeel. Het ene kind kan verlegen zijn, het andere creatief en weer een ander altijd gehaast. Maar zij moeten allemaal leren wat het betekent een mensch te zijn.

Joodse ouders hebben de taak om hun kinderen niet alleen te leren hoe zij zich in het leven moeten gedragen – zoals het eten met mes en vork of hoe zij met een computer moeten omgaan – maar zij moeten hen ook waarden en idealen bijbrengen die betekenis gevenen aan het leven van hun kinderen.

De essentie van Joods ouderschap is je kinderen te leren waar zij zich aan moeten wijden. De Talmoed zegt: zodra een kind kan spreken, moeten zijn ouders hem Tora leren en Sjema’  leren zeggen.

Zoals wij hen niet laten wachten om te beslissen tot zij ouder zijn geworden of zij willen leren lezen of schrijven, zo ook moeten wij het onderwijs in waarden en goede karaktereigenschappen niet uitstellen totdat zij oud genoeg zijn om dat voor zichzelf te beslissen. Welke principes zelfopoffering vereisen; wat moreel onderhandelbaar is… en wat niet.


SJABBAT REUNIE

Ik kreeg onlangs een telefoontje van een oude schoolvriend. „We hebben een reunie. Iedereen komt. Jij komt toch ook zeker? Het wordt een groots weekend.”

Ik had graag gekomen, maar de reunie was gepland voor vrijdagavond en zaterdag. Ik legde mijn oude vriend uit dat sinds ik van de middelbare school was, ik begonnen was Sjabbat te houden en dat ik, zelfs als ik zou kunnen komen, maar voor een klein deel aanwezig zou kunnen zijn.

Maar dat excuus ging niet op. „Misschien,” zo vroeg hij zich hardop af, „kun je voor een keer een uitzon­dering maken. Ik bedoel, je kunt toch wel eenmaal een beetje van de regels afwijken, is dat nou zo erg? Niemand is toch perfect!”

Ik legde hem uit dat ik erg getroffen was door zijn uitnodiging, maar dat ik het echt niet kon maken. „Bovendien,” vertelde ik hem, „ik heb kaartjes voor de voetbal finale die op de zondag daarop gespeeld wordt, en dan kan ik niet op tijd terug zijn.”

„O, maar dat heb je niet gezegd,” antwoordde hij. „Nu begrijp ik het. Nou, we zullen je missen. Ik ga gouw een ander bellen. Het was goed je weer eens te horen.”


Hoe wist het Joodse volk in de tijd van Chanoeka de kracht te vinden om te vechten voor de herinwijding van de Tempel?

Omdat zij wisten waar zij zich in de eerste plaats aan moesten wijden.


Uit: „Chanuka - Eight Nights of Light, Eight Gifts for the Soul,” door Rabbi Sjimon Apisdorf.
http://www.leviathanpress.com.

De originele Engelse versie van dit artikel is te vinden op http://www.aish.com/chanukahbasics/chanukahbasicsdefault/The_Name_-Chanukah-.asp

Copyright © 1995-2002 Aish.com - http://ww.aish.com  
Met toestemming van de eigenaars vertaald door Zwi Goldberg, zwigold@netvision.net.il