Index

Wetten en minhagiem voor Rosj Hasjana

1. Het Joodse kalenderjaar heeft twee begindatums: Nissan en Tisjri. Nissan is de maand van de Exodus uit Egypte, Tisjri de maand van de Schepping. Het Joodse kalenderjaar heeft een dualistisch karakter en is een combinatie van een maan-jaar en een zonnejaar.

2. Alle maanden volgen de maanfasen, maar het jaar wordt regelmatig aangepast, zodat de feesten steeds in hun passende seizoen vallen.

3. Er is een specifieke harmonie en rythme voor de feesten, opdat de fysieke en geestelijke werelden in elkaar vloeien en om de natuur en de menselijke levenscyclus met elkaar te verenigen.

4. Het feest van Rosj Hasjanan duurt twee dagen, zelfs in Israël, waar alle overige feesten slechts één dag gevierd worden.

5. Het verbod van melacha (verboden werk) geldt ook voor Rosj Hasjana . Uitzonderingen: voedselbereiding, dragen, overbrengen of vergroten van vuur (Voor meer informatie zie de Wetten van Feestdagen).

6. Aan de verplichting om de feestdag te eren en er zich mee te verheugen wordt voldaan door de voorbereidingen, zoals baden, haarverzorging, speciale (nieuwe) kleren en het schoonmaken van het huis ter ere van de feestdag. Een echtgenoot moet nieuwe kleren of sieraden kopen voor zijn vrouw. Kinderen krijgen cadeautjes.

7. De vrouw des huizes steekt op de eerste avond van het feest ongeveer een half uur vóór zonsondergang de kaarsjes aan, en op de tweede avond een half uur na zonsondegang.

8. Het feest wordt ingewijd met een zegenwens over wijn (Kiddoesj), zowel 's avonds als 's ochtends, beide keren vóór de maaltijd.

    's Avonds wordt een feestmaal gebruikt, die de vreugde en zegeningen weergeven, er worden wensen uitgesproken voor een goed jaar en er worden speciale dingen gegeten waarvan de namen verband houden met die goede wensen of die dat symboliseren (simaniem) zoals vissekoppen, wortelen, granaatappel en vele andere, al naar de plaatselijke gewoonte.

9. Iedere feestdag worden twee feestmaaltijden gegeten, één 's avonds en één overdag.

10. Gasten worden uitgenodigd. Maimonides zegt: "Wie feest viert maar zijn deuren sluit voor de minderbedeelden, viert feest met zijn maag maar verheugt zich niet in de mitswa."

11. Speciale nieuwjaarswensen worden voor de eerste avond van Rosj Hasjana uitgewisseld:

       "Moge u/je worden ingeschreven en bezegeld voor een goed jaar."

       Tegen een man: Lesjana tova tikateev wetechateem.

       Tegen een vrouw: Lesjana tova tikatevie wetichatemie.

       Tegen een echtpaar: Lesjana tova tichtevoe wetichtemoe.

12. Het gebed (Amida) voor Rosh Hasjana bestaat uit drie componenten:

         1. Het Koningschap
     2. De rechtspraak
     3. De Sjofar.

Er zijn tien verzen voor ieder onderdeel -- steeds drie verzen uit Tora, drie uit de Profeten en Geschriften en nog een toegevoegd vers uit Tora.

13. Voorschriften voor het Sjofar-blazen:

Het gebod om de Sjofar te horen vereist volle concentratie en aandacht om de mitswa te vervullen.

Degene die Sjofar blaast zegt twee berachot vooraf. De gemeente luistert daarnaar en antwoordt Amein op iedere beracha. (Men zegt geen Baroech hoe oewaroch sjemo op deze berachot).

Men staat wanneer de berachot voor het blazen worden gezegd en iedere keer dat er geblazen wordt.

Het is verboden te spreken vanaf het begin van de eerste beracha tot aan het eind van de laatste sjofar-stoot aan het eind van de Moesaf-dienst.

14. Havdala - afsluiting

Wanneer de dag na Rosj Hasjana een werkdag is maakt men Havdala alleen over een beker wijn.

Wanneer de volgende dag Sjabbat is, maakt men geen Havdala maar Kiddoesj over de Sjabbat en men steekt de de lichtjes voor Sjabbat aan vóór nacht, d.w.z. vóór zonsondergang (zie luach).