Eroevien-Archief


DAF-Notities Eroevien 30a

Door Rabbi Mendel Weinbach, decaan Ohr Somayach

Wat wordt als voedsel beschouwd?

Wat wordt voor de wetten voor een eed, voor eroevien en ma’aser sjenie als voedsel beschouwd?

Voedsel speelt een centrale rol bij het maken van een eroev chatserot. Alle buren die aan een binnenhof wonen, dragen voedsel bij, hetgeen geplaatst wordt in één van de woningen aan het binnenhof. Dit stelt hen in staat om te mogen dragen van hun huis naar de binnenhof en omgekeerd op Sjabbat.

Voedsel speelt ook een rol in eroev techoemiem, hetgeen de mensen in staat stelt om op Sjabbat tot buiten de normale stadsgrenzen te wandelen.

Voor ma’aser sjeni (het tweede tiende van de oogst) geldt, dat het in Jeruzalem gegeten moet worden, of moet worden gelost met geld, waarna dat geld alleen gebruikt mag worden om er in Jeruzalem voedsel van te kopen dat men daar opeet.

De Misjna zegt dat iemand, die zweert dat hij geen voedsel zal gebruiken, wel water en zout tot zich mag nemen. Dezelfde uitzondering voor water en zout geldt ook op ander gebied. De Misjna leert dat noch water, noch zout tot voedsel gerekend worden voor een eroev of voor ma’aser sjenie. Rabbi Jitschak echter beweert dat als zout en water samengevoegd worden en als daar dan nog wat olie aan toegevoegd wordt, het mengsel gebruikt kan worden voor het ma’aser sjeni-geld. De Gemara zegt dat hij zo’n combinatie zeker als geschikt beschouwt voor een eroev, omdat de eisen daar minder streng zijn.

Tosafot zet vraagtekens bij deze stelling door erop te wijzen, dat men paddestoelen kan kopen met ma’aser sjenie-geld, maar dat die toch niet gebruikt kunnen worden voor een eroev. Met andere woorden, met moet onderscheid maken tussen de eisen voor iedere categorie. Er bestaat geen twijfel dat eenvoudiger voedsel is toegestaan voor een eroev, maar het moet wel voedsel zijn dat aan het begin van de Sjabbat eetbaar is, wanneer de eroev in werking treedt. Hoewel ongekookte paddestoelen niet als eroev te gebruiken zijn, omdat rauwe paddestoelen niet eetbaar zijn, kunnen ze wel gekocht worden met ma’aser sjeni-geld, omdat ze eetbaar zijn als ze gekookt zijn. De zoutwater-olie combinatie, die gereed is voor consumptie, kan niet alleen voor ma’aser sjenie gebruikt worden, maar ook voor een eroev.

 &